De school van toen

Ontstaan van het katholiek onderwijs in Zwartemeer, de foto's en sterke verhalen van toen



HET ONTSTAAN.

Het ontstaan van de rooms katholieke onderwijs in Zwartemeer is een mooi verhaal.
In 1925 heeft de toenmalige pastoor H.J. Peters al besprekingen met en brieven verstuurd naar het gemeentebestuur van Emmen over het stichten van een katholieke school in Zwartemeer. De bestaande openbare school O.L.S. II die dicht bij de katholieke kerk stond, zou worden overgenomen. Eerst leek het voorspoedig te gaan maar het duurde toch nog tot juni 1930 voordat het schoolgebouw aan de Kamerlingswijk w.z. kon worden betrokken. De nieuwe openbare school werd enkele honderden meters noordelijker aan de Kamerlingswijk gebouwd. Later diende dit gebouw als Katholieke kleuterschool. De nieuwe Katholieke lagere school bestond uit vier leslokalen en is gebouwd in 1918/1919 door aannemer Oldenkamp uit Nieuw-Amsterdam.

Op maandag 2 juni 1930 werd de school officieel geopend.
Na een aantal jaren hard gestreden te hebben ging een vurige wens van de Katholieke gemeenschap in Zwartemeer in vervulling met pastoor Bruggeman, die net een jaar daarvoor pastoor Peters was opgevolgd, voorop.
Met een plechtige kerkdienst onder leiding van deken Veltman werd de opening van de school gevierd. Het was groot nieuws en in de krant van destijds stond een groot verhaal. De eerste hoofd van de school (bovenmeester) was Lambert Tijdhof. Hij had het niet gemakkelijk. Er was een groot schoolverzuim. De kinderen moesten vaak thuis meehelpen om de eindjes aan elkaar te kunnen knopen.

HET VERVOLG

Vanaf het begin had de school een behoorlijk aantal leerlingen. In 1955, toen de school haar 25-jarig jubileum vierde telde ze 278 leerlingen. Het schoolgebouw was inmiddels uitgebreid met een extra lokaal. Het schoolgebouw was echter toe aan een behoorlijke renovatie waarvoor eerst niet genoeg geld was. De gemeente Emmen wilde slechts een klein deel betalen. Het parochiebestuur moest zich zelfs tot de provincie wenden om meer geld te verkijgen.

Begin 1965 gaf meester Tijdhof aan te willen stoppen als hoofd van de school. Op 7 februari 1965 werd er officieel afscheid genomen . Het nieuwe hoofd van de school werd de heer F. van der Ven. Ruim een jaar na zijn benoeming hoorde hij dat het schoolgebouw aan de Kamerlingswijk niet meer voldeed aan de eisen van die tijd. Vooral de toiletten en de isolatie van het gebouw waren erg slecht.
Op 12 april 1967 werd een urgentieverklaring verstuurd. De besluitvorming tot het bouwen van een nieuw gebouw ging vrij snel. Op 1 oktober 1967 werd begonnen met het bouwen van een nieuwe Katholieke lagere school drie kilometer verderop aan de Blokken.

BISSCHOP NIERMANSCHOOL

De bouw verliep voorspoedig en op 15 mei 1968 werd de school al geopend. Het schoolmateriaal ging van de Kamerlingswijk naar de Blokken. De officiële opening werd verricht door de onderwijsinspecteur de Goede. De sleutel van de nieuwe school werd op een ludieke manier aangeboden. De sleutel was verborgen in een turf.
Na vijf jaar nam het hoofd van de school afscheid en werd opgevold door Martin Brouwer. Hij werd in begin 1975 opgevolgd door Ben Schulte.

DE BANIER

Ben Schulte heeft tot aan 1 augustus 2008 gewerkt aan de inmiddels hernoemde basisschool "De Banier". Hij is bijna 34 jaar aan deze school verbonden geweest. Op donderdag 26 juni 2008 werd hem een magnifiek afscheidsfeest aangeboden. In het schooljaar 2008-2009 was Gerard Heijnen de plaatsvervangende directeur. Jaap Schadenberg was in het schooljaar 2009-2010 interim directeur. De Banier heeft lang gezocht naar een eigen directeur maar heeft deze toch gevonden in de persoon van Jos Hut. De bouw van de nieuwe Banier is eind 2011 begonnen.   

 

STERKE VERHALEN
-door de kinderen opgetekend uit de monden van de ouderen uit Zwartemeer-

De school van vroeger 1

Vroeger, werd er altijd geslagen met de stok, als de kinderen niet wilden luisteren!!

 

De school van vroeger 2

Mijn ma heeft in de vroegere jaren zich onder school verstopt.
De leraren dachten dat ze ziek was maar mijn oma zei; "Ze is naar school". De school dacht dat ze nog onder weg was maar dat was niet zo. Iedereen dacht dat haar wat was overkomen en later hebben ze haar toch gevonden en ze waren woedend op mijn ma en een keer waren ze boven in de balken geklommen en de meester kon haar niet krijgen dus heeft hij daar de hele dag gezeten hij is naar beneden gegaan en toen de volgende dag is zij naar school gegaan en zij kreeg straf en toen moest zij in het turfhok.

Dat is heel saai en toen is haar vader naar school gekomen en haar vader was woedend op de meester en de meester was zo bang dat hij niet meer op school durfde te komen en mijn oma die heeft met de schoen naar de kop gekregen. Mijn oma bukte en hij kwam tegen iemand anders zijn hoofd aan hij moest weer in het turfhok en toen was het de druppel die de emmer deed overlopen. Mijn opa heeft die meester bij de oren gepakt en de meester kwam nooit weer en heeft ontslag genomen. De volgende dag is de meester naar de opa toe gegaan en toen is de opa zo boos geweest. Ga maar naar een andere school. Het jongetje zei dat doe ik en ze leefden nog lang en gelukkig en het jongetje had het daar hartstike goed.

Stefan Arends

 

De school van vroeger 3

Mijn moeder is eerder uit het schoolraam gesprongen want de deur zat op slot en ze moest in de gang staan want ze had straf toen wou ze weglopen maar het kon niet omdat de deur op slot zat en was heel boos op de meester.
Toen kreeg ze het idee om uit het raam te springen en dat deed ze toen ze de volgende dag op school kwam was de meester heel boos op haar en dat lijkt me ook wel logisch want niet iedereen springt zo uit het raam dus ze kreeg weer straf ze moest weer op de gang staan en keek of de deur open was maar hij zat weer op slot dus ze moest weer door het raam maar dat deed ze niet want dan zou ze de volgende dag dan weer straf krijgen dus ze besloot te blijven staan de meester kwam kijken als mijn moeder er nog stond en ze stond er nog dus ze mocht de klas weer in maar ze moest zich wel gedragen anders moest ze weer op de gang staan.

Maar mijn moeder gedroeg zich niet maar ze moest niet op de gang staan dus ze moest nablijven en kreeg klappen op de vingers met de liniaal en dat deed heel zeer dus ze deed het niet weer en ze was heel lief de eerste paar dagen maar daarna niet meer dus ze liep weg zonder het raam uit te springen. Ze ging heel fatsoenlijk de deur uit en mijn moeder zei: Ik doe dit nooit meer want met de liniaal op de vingers dat doet heel zeer. Ze ging weer naar huis en de meester belde en mijn oma moest zeggen dat ze ziek was en daar trapte de meester in.

Sharyn Mulderij

 

De school van vroeger 4

Mijn ma heeft vroeger op school ruzie gehad en werd geschorst omdat zij in de boom zat te plassen maar ze had ook is gespijbeld.
Ze was met mij pa naar de speeltuin. Mijn oma dacht ze is naar school maar ze was in de speeltuin. Ze zaten te spelen een ze waren naar school gegaan ze kregen heel erg veel straf omdat ze te laat waren en zij is ok is een keer expres in de kanaal gesprong omdat zij niet naar school wilde.

min pa had werd vroeger gepest omdat hij van die domme schoenen aan had maar toen op een dag kwam dat groepje jongens en zeg maar de baas van dat groepje zat hem altijd uit te schelden en dan moesten de jongens die er bij stonden moesten er altijd om lachen maar mijn pa pakte de leider en hij werd nooit meer gepest.

Niek Schulte

De school van vroeger 5

Meester Tijdhof die kon goede verhalen vertellen elk jaar wel het zelfde maar hij kon het wel mooi doen.
Ze zaten er wel aandachtig naar te luisteren. Juf Ten Berge die stompte met haar vuistje
Ze had een klein vuistje daar kon ze goed mee te stompen dat hat mijn oma wel wat van gemerkt en dat vondt ze geen prettig gevoel.
Ze had het niet een keer gevoeld maar wel wat vaker.

Kelly Valke

 

De school van vroeger 6

Vroeger toen de Banier er nog niet was, was er een school achter op de Kamerlinkswijk.
Een paar namen van leerlingen toen op die school zijn: Joop Lambers, Nico Walda, Marietje Lippold, Jan de Munik, Sientje Lohuis, Lies Bruning, Geerard Lippold 2 keer. Namen van leraren, meester Albers, Jacob Santing en hoofdmeester Tijdhof.
Toen kon je zoals wij tot groep 8 ( zesde klas ) naar school, maar toen kon je ook tot groep 10 ( achtste klas) naar school.
Als je op een schoolfoto ging mocht je jongere broertje of zusje thuis ook mee op de foto.

 

De school van vroeger 7

Dit verhaal gaat over een oud leerling: Marie Temmen.
In de 1de klas was er een zuster die heette Leonarda.
Die was erg streng. Meiden mochten geen rok aan.
In de winter ook niet .Op een dag was Marie haar rok vergeten.
Ze moest toen helemaal lopend naar huis dat was 1 km lopen.
Ze was maar 6 jaar. Later in de 2d klas mocht er geen troep op het schoolplein liggen op een dag had Marie iets op het schoolplein laten liggen en moest toen met de knieën in de klompen voor het bord.
Dit is waar gebeurd.

 

De school van vroeger 8

Eerder in de klas was het anders als nu.
Omdat mijn vader eerder les heeft gehad van de nonnetjes en nu hebben we het gewoon van een meester.
Eerder in de klas had de juffrouw of meester een stok, dus toen moest je wel goed je best doen want anders kreeg je met de stok.
En dat was niet fijn.

 

De school van vroeger 9

Mijn oom was vroeger een vervelende jongen op school.maar toen kreeg hij opeens heel veel straf
Dat was niet prettig want er was eens een leraar en die had een stompje en daar kneep zij mijn oom in de arm en dat deed heel zeer
Toen zei hij blijf eens van mij af joh en toen werd hij flink gestraft en hij moest op de gang staan en raad eens wat hij deed een plan bedenken om een lieve jongen te worden maar dat ging wel heel moeilijk dus de juffrouw riep hem en hij mocht weer in de klas de juffrouw lette steeds op hem en dat vond hij niet leuk want dan kon hij niets doen dus toen ging hij zich goed gedragen en dat lukte een paar dagen goed en de rest dat weet je natuurlijk wel hij was weer vervelend.

 

De school van vroeger 10

De klas van toen.
Mijn vader was niet een heilig boontje en hij was ook niet heel gemeen.
Hij kreeg wel vaak straf op school
Bijna elke dag soms kreeg hij tikken op zijn vingers met de liniaal dat kneep best door maar ja eigen schuld dikke bult. Soms kreeg hij klappen voor zijn billen dat deed nog zeerder.

Laura Post

 

Bronvermelding

De leerlingen hebben gebruikt van de volgende bronnen:

1. Zwartemeer 125 jaar jong
werkgroep geschiedenis

2. 100 jaar katholieke kerk in Zwartemeer
werkgroep leden:
Herman Gerth
Herman Lubbers jr.
Herman H. Lubbers sr.
Henrie Wittendorp

3. Groeten uit Zwartemeer
W. en D. P. van Dijk

4. Internet